Αρχειακό υλικό από την οργάνωση της Λαϊκής Εκπαίδευσης στις Ελεύθερες Περιοχές

 

Η πράξη 5 για τη Λαϊκή Εκπαίδευση

Τιμώντας την επέτειο των 80 χρόνων από την έναρξη της τρίχρονης εποποιίας του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας, ο «Ριζοσπάστης» συνεχίζει να δημοσιεύει υλικό από το Αρχείο του ΚΚΕ. Σήμερα, παίρνουμε αφορμή από το άρθρο που δημοσιεύσαμε το περασμένο Σαββατοκύριακο (4-5 Απρίλη) με τίτλο «Η οργάνωση και ο χαρακτήρας της Λαϊκής Εκπαίδευσης στην Ελεύθερη Ελλάδα».

Οπως αναφέρονταν σε αυτό, «η δημιουργία περιοχών υπό τον έλεγχο του ΔΣΕ έφερε στο προσκήνιο την ανάγκη οργάνωσης της κοινωνικής και πολιτικής ζωής και συγκρότησης λαογέννητων θεσμών για την επίλυση των οξυμένων προβλημάτων και αναγκών των εργατικών - λαϊκών δυνάμεων. Μέσα σ' αυτές τις συνθήκες - συνθήκες ένοπλης πάλης - ο ΔΣΕ ανέπτυξε μια συστηματική εκπαιδευτική προσπάθεια, αναδεικνύοντας τη μόρφωση ως αναπόσπαστο στοιχείο του αγώνα του. Οι δεσμοί του ΔΣΕ με τον λαό εκφράζονταν όχι μόνο στη συμμετοχή και τη στήριξη την οποία αυτός του πρόσφερε, αλλά και στο περιεχόμενο της παιδείας, την οποία ο ΔΣΕ οργάνωνε - μιας παιδείας κοντά στις ανάγκες και τα βιώματα αυτού του λαού».

* * *

Στο Αρχείο του ΚΚΕ μεταξύ άλλων περιλαμβάνονται διαταγές και οδηγίες της Προσωρινής Δημοκρατικής Κυβέρνησης και της Υπηρεσίας Λαϊκής Παιδείας, εκπαιδευτικό και άλλο υλικό από τη λειτουργία των Λαϊκών Διδασκαλείων, έντυπα και ειδήσεις που αναφέρονται στα αποτελέσματα από την προώθηση της εκπαίδευσης κ.ά.

Η Προσωρινή Δημοκρατική Κυβέρνηση στην ιδρυτική της πράξη, αναφερόμενη στους λόγους συγκρότησής της, υπενθυμίζει τις Καταστατικές Διατάξεις του Γενικού Αρχηγείου του Δημοκρατικού Στρατού της Ελλάδας και σημειώνει: «Οι καταστατικές διατάξεις του Γενικού Αρχηγείου του Δημοκρατικού Στρατού της Ελλάδας της 10ης Αυγούστου 1947 εξακολουθούν να αποτελούν τη βάση για τα δικαιώματα, ελευθερίες και καθήκον του αγωνιζόμενου λαού».

Την Κυριακή η μεγάλη εκδήλωση στο Λιτόχωρο για τον ΔΣΕ

 

Εγκαινιάζει τον τιμητικό εορτασμό της τρίχρονης εποποιίας του ΔΣΕ, της κορυφαίας στιγμής της ταξικής πάλης στη χώρα μας

 

Εκδήλωση με σύνθημα «Θυσία και Τόλμη για τη νίκη! Κρατάμε τη σημαία ψηλά για τον σοσιαλισμό!» πραγματοποιεί η Κεντρική Επιτροπή του ΚΚΕ με αφορμή τη συμπλήρωση 80 χρόνων από την ίδρυση του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας την Κυριακή 29 Μάρτη, στις 11 π.μ. στο Λιτόχωρο (πλατεία Εθνικής Αντιστάσεως). Ομιλητής θα είναι ο ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ, Δημήτρης Κουτσούμπας. Θα ακολουθήσει καλλιτεχνικό πρόγραμμα.

Με αυτήν την εκδήλωση η ΚΕ του ΚΚΕ εγκαινιάζει τον τιμητικό εορτασμό της τρίχρονης εποποιίας του ΔΣΕ, της κορυφαίας στιγμής της ταξικής πάλης στη χώρα μας. Τιμά το νέο αντάρτικο που γεννήθηκε στις πλαγιές του Ολύμπου, στην επέτειο της επίθεσης κατά της χωροφυλακής και των παρακρατικών συμμοριών στις 30 και 31 Μάρτη 1946 από 33 καταδιωκόμενους αγωνιστές.

Το χτύπημα στο Λιτόχωρο ήταν η πρώτη ένοπλη απάντηση στην τρομοκρατία. Θυμίζουμε ότι έναν χρόνο μετά την υπογραφή της Συμφωνίας της Βάρκιζας εξαπολύεται ένα πρωτόγνωρο κύμα τρομοκρατίας από το κράτος, τους Βρετανούς ιμπεριαλιστές και τις παρακρατικές συμμορίες. Σύμφωνα με στοιχεία του ΕΑΜ, ο απολογισμός είναι φρικιαστικός: Πάνω από 1.192 δολοφονίες, 6.413 τρομοκρατικές πράξεις, 70.000 συλλήψεις. Στις 10 Δεκέμβρη 1945 ο υπουργός Δικαιοσύνης Κ. Ρέντης ανακοινώνει ότι έχουν ήδη διωχθεί 80.000 ΕΑΜίτες για υποτιθέμενα κατοχικά αδικήματα, 40.000 απ' αυτούς βρίσκονταν στις φυλακές ως υπόδικοι ή κατάδικοι και ότι υπάρχουν άλλες 48.000 δικογραφίες αδιεκπεραίωτες. Μέχρι τα μέσα Αυγούστου 1946 έχουν εκδοθεί και επιβληθεί 33 θανατικές ποινές και 39 καταδίκες σε ισόβια, ενώ μέχρι τέλη Οκτώβρη έχουν εξοριστεί 3.250 πολίτες.

ΓΡΑΜΜΟΣ Εργασίες καθαρισμού για την ανάδειξη του Νοσοκομείου του ΔΣΕ (ΦΩΤΟ)

 

Μια ομάδα δεκάδων μελών του ΚΚΕ και της ΚΝΕ βρίσκεται αυτές τις ημέρες στον Γράμμο, συνεχίζοντας το σπουδαίο έργο ανάδειξης του Νοσοκομείου του ΔΣΕ που βρίσκεται στο Λιανοτόπι.

Οικοδόμοι, χωροτάκτες και άλλοι, από την Αθήνα, τη Δυτική και την Κεντρική Μακεδονία, εφοδιασμένοι με ενθουσιασμό, μεράκι και... αδιάβροχα δουλεύουν από σήμερα το πρωί στα κτίσματα που έχουν εντοπιστεί σε υψόμετρο περίπου 1.400 μέτρων, καθαρίζοντας τον χώρο και συνεχίζοντας την τοπογραφική του αποτύπωση.

Με τον τρόπο αυτό συνεχίζεται η μεγάλη προσπάθεια ανάδειξης του Νοσοκομείου, έτσι ώστε οι επισκέπτες να μπορέσουν να αντικρίσουν από κοντά το σημείο όπου λάμβανε χώρα «το θαύμα και το παράδοξο του Γράμμου και του Βίτσι», δηλαδή το μεγαλειώδες έργο των μαχητών του Υγειονομικού του ΔΣΕ, που κατάφεραν «να δίνουν ζωή νικώντας τον θάνατο» όπως αναφέρει και η τιμητική πλάκα στο σημείο, πετυχαίνοντας πρωτόγνωρα χαμηλά ποσοστά θνητότητας στα χειρουργεία.

70 χρόνια από τη λήξη της τρίχρονης ένοπλης ταξικής αναμέτρησης (1946 - 1949)

Στις 29 Αυγούστου του 1949 το σύνολο των δυνάμεων του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας (ΔΣΕ) περνούσε στις Λαϊκές Δημοκρατίες, έχοντας φέρει σε πολύ δύσκολη θέση την εξουσία της αστικής τάξης στη διάρκεια της τρίχρονης πάλης του.

Ο Γράμμος και το Βίτσι ήταν τα τελευταία οχυρά του ΔΣΕ. Η καθοδήγηση του Κόμματος και του ΔΣΕ αντιλήφθηκε ότι η επίθεση του εχθρού θα γινόταν στο Βίτσι, όπου ήταν συγκεντρωμένη η κύρια δύναμη του ΔΣΕ, ενώ ήταν εύκολη και η πρόσβαση μηχανοκινήτων. Ετσι, πήραν μέτρα για την οχύρωση του Βίτσι και την οργάνωση της άμυνας, με ταυτόχρονη έντονη διαφωτιστική δουλειά.

Έτσι γεννήθηκε ο ταξικός επαναστατικός στρατός

Κατιούσα
 

«…Η συχνή δίωξη των αγωνιστών του δημοκρατικού λαού από τον αγγλόδουλο μοναρχοφασισμό και τα όργανά του, που ανάγκασαν χιλιάδες δημοκράτες να βγουν στο βουνό για να υπερασπίσουν τη ζωή τους, οδήγησαν στη σημερινή ανάπτυξη του αντάρτικου κινήματος. Έχοντας υπόψη ότι είναι ώριμη πια η ανάγκη της δημιουργίας συντονιστικού οργάνου για τον συντονισμό και την καθοδήγηση του όλου αντάρτικου αγώνα.

Αποφασίζουμε

Τη δημιουργία του ΓΕΝΙΚΟΥ ΑΡΧΗΓΕΙΟΥ ΑΝΤΑΡΤΩΝ στο οποίο θα υπάγονται τα Αρχηγεία των ανταρτών Μακεδονίας, Θεσσαλίας, Ηπείρου και Ρούμελης.

Σταθμός Διοίκησης Γενικού Αρχηγείου

28 Οκτώβρη 1946

Μάρκος»

Στις 28 του Οκτώβρη 1946 ιδρύεται το Γενικό Αρχηγείο Ανταρτών, ως  απαίτηση των αναγκών του αναπτυσσόμενου ένοπλου αγώνα για το πέρασμα σε ανώτερη μορφή οργάνωσης, διοίκησης, πειθαρχίας και συντονισμένης επιχειρησιακής δράσης όλων των ένοπλων αντάρτικων μονάδων. Πρόκειται ουσιαστικά για την ίδρυση του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας (η επίσημη μετονομασία έγινε στις 27 του Δεκέμβρη 1946, με την έκδοση Διαταγής του Γενικού Αρχηγείου Ανταρτών).

17ο Συνέδριο της FIR: Ο Αντιφασισμός είναι πιο επίκαιρος από ποτέ!

Η άνοδος του φασισμού, το προσφυγικό, η διαστρέβλωση της Ιστορίας και οι Γερμανικές Αποζημιώσεις απασχόλησαν το Συνέδριο της FIR στη Πράγα. Δημιουργία παραρτήματος της ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ στη Βουδαπέστη

ΑΝΔΡΕΑΣ ΔΕΝΕΖΑΚΗΣ • 25 Νοεμβριου 2016 Ημεροδρόμος

 

Την έντονη ανησυχία του για την άνοδο των ακροδεξιών και νεοφασιστικών δυνάμεων στον κόσμο, την έξαρση της ξενοφοβίας και του ρατσισμού, και την προσπάθεια παραχάραξης και διαστρέβλωσης της Ιστορίας εξέφρασε το 17ο Συνέδριο της Διεθνούς Ομοσπονδίας Αντιστασιακών – Αντιφασιστών (FIR – Fédération Internationale des Résistants), που πραγματοποιήθηκε στη Πράγα, 18 – 19 και 20 Νοέμβρη.

Στο Συνέδριο πήραν μέρος 51 αντιπρόσωποι που εκπροσωπούσαν 26 Οργανώσεις από σχεδόν 20 ευρωπαϊκές χώρες, κάτω από το σύνθημα:

65 χρόνια η FIR αγωνίζεται για την ειρήνη, την αλληλεγγύη,  τα δημοκρατικά και κοινωνικά δικαιώματα

μάχεται ενάντια στο νέο-φασισμό, τον ρατσισμό και τις ρίζες του φασισμού

υπερασπίζεται τη μνήμη των μαχητών της αντίστασης και των θυμάτων του φασισμού, ενάντια στον αναθεωρητισμό της ιστορίας.

Το Συνέδριο της FIR ήταν αφιερωμένο στα 80 χρόνια από τον Ισπανικό Εμφύλιο και στους διεθνιστές εθελοντές αντιφασίστες μαχητές της Ελευθερίας, με κεντρικό σύνθημα «NO PASARAN».

Ο Γιώργος Μωραΐτης

Την Παρασκευή 18 Νοέμβρη, η FIR τίμησε με το βραβείο Μισέλ Βάντερμπορχτ[1] αντιφασίστες και αντιστασιακούς αγωνιστές, σε τελετή με την οποία άνοιξαν οι εργασίες του XVII Τακτικού Συνεδρίου της. Ανάμεσά τους τιμήθηκε και ο κομμουνιστής αγωνιστής Γιώργος Μωραΐτης. 

Ιδιαίτερη αίσθηση δημιούργησε, το Σάββατο 19 Νοέμβρη, η παρουσία 120 Ελλήνων μελών των Παραρτημάτων της ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ (αντιστασιακοί, μαχητές τους ΕΑΜ, του ΔΣΕ, φίλοι και απόγονοι των μαχητών) που συνόδεψαν τους 6 Ελληνες Αντιπροσώπους στην Πράγα και παρακολούθησαν την έναρξη, τις εισηγήσεις και τις πρώτες ομιλίες.

Τα μέλη της ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ, που συνοδεύουν τους Αντιπροσώπους τους, παρακολουθούν τις εργασίες του Συνεδρίου της FIR, στην Πράγα.

Επιμέλεια: Οικοδόμος

Μαχητές του ΔΣΕ

«Αντιμετώπισις πιθανών προθέσεων κομμουνισμού» 

Στις 29 Αυγούστου του 1949 μετά την πτώση του υψώματος Κάμενικ λήγει η τελική φάση της μάχης στον Γράμμο ανάμεσα στον Δημοκρατικό Στρατό και τον κυβερνητικό στρατό και ο ΔΣΕ υποχρεώνεται να υποχωρήσει συντεταγμένα στο έδαφος της Αλβανίας.

Ο τρίχρονος ένοπλος αγώνας του Δημοκρατικού Στρατού, η κορυφαία περίοδος της ταξικής πάλης στη χώρα μας κατά τον εικοστό αιώνα, λήγει με οδυνηρές συνέπειες για τους ηττημένους.

Δεκάδες χιλιάδες μαχητές και μαχήτριες του ΔΣΕ, αγωνιστές, οικογένειες και παιδιά βρίσκουν καταφύγιο στην αναγκαστική υπερορία. Χιλιάδες είναι τα θύματα, στην μεγάλη πλειοψηφία τους κομμουνιστές,  της μανίας για εκδίκηση του κράτους (και του παρακράτους) των «νικητών»· οι δολοφονημένοι, οι εκτελεσμένοι στα αποσπάσματα, οι σωματικά και ψυχικά σακατεμένοι από τα βασανιστήρια, οι φυλακισμένοι και οι εκτοπισμένοι στα ξερονήσια, όσοι κρύβονται για να γλιτώσουν.

Ενδεικτική του κλίματος που ακολούθησε της λήξης του εμφυλίου είναι η διαταγή που εκδίδει ο 
Αρχιστράτηγος Παπάγος δυο μήνες μετά την κατάπαυση του πυρός στο Γράμμο, με την οποία δίνονται αναλυτικές οδηγίεςστον στρατό και στις επίσημες διωκτικές αρχές και δυνάμεις καταστολής του κρατικού μηχανισμού, για την αποτελεσματική εκτέλεση του «έργου» τους. Μερίδιο στην εκτέλεση αυτού του «έργου» θα έχουν και οι «χωρικοί»  (βλ. κάτω φωτογραφία), πολλοί από τους οποίους θα συνεχίσουν το κυνήγι κεφαλών που είχαν αρχίσει πριν καν ακόμα υπογραφεί η συμφωνία της Βάρκιζας…

Το έγγραφο που παραθέτουμε προέρχεται από τα αρχεία εμφυλίου πολέμου της Διεύθυνσης Ιστορίας Στρατού και περιλαμβάνεται στην έκδοση της εφημερίδας Το Βήμα, Εμφύλιος Πόλεμος – Από την Κόνιτσα ως το Γράμμο και το Βίτσι, 2014.