Στον απόηχο της επίθεσης με ιρανικά drones στο Ακρωτήρι της Κύπρου και της στάθμευσης ελληνικών και άλλων ευρωπαϊκών στρατιωτικών δυνάμεων στο νησί, εντείνεται η συζήτηση για αλλαγές στο καθεστώς των βρετανικών βάσεων, που κατοχυρώθηκαν το 1960 από τις Συνθήκες ίδρυσης της Κυπριακής Δημοκρατίας. Επιχειρηματολογώντας υπέρ της άμεσης ένταξης της Κυπριακής Δημοκρατίας στο ΝΑΤΟ, ο πρώην επίτροπος της ΕΕ Μ. Σχοινάς έλεγε πως «θα ενίσχυε σημαντικά την προοπτική σταθερότητας στη Νότια Ευρώπη», καθώς «η Κύπρος είναι το μόνο μη μέλος του ΝΑΤΟ στην πρώτη γραμμή της γεωπολιτικής αναταραχής». Η ένταξή της στο ΝΑΤΟ «θα ήταν μια φανταστική ευκαιρία να οδηγήσουμε τη συμμαχία μισή ώρα μακριά από τη Βηρυτό, να φέρουμε το ΝΑΤΟ στην πρώτη γραμμή του γεωπολιτικού διχασμού». Το συνέδεσε μάλιστα με την «επίλυση του Κυπριακού», αναμασώντας τα ίδια παραμύθια που ακούγονταν και πριν 22 χρόνια, όταν η Κύπρος γινόταν μέλος της ΕΕ.
Αμεση ένταξη θέλει και η κυπριακή κυβέρνηση. Εκφράζει όμως τη λύπη της επειδή «από τη στιγμή που η Τουρκία θα έλεγε "όχι", σήμερα, δεν έχει νόημα η υποβολή αιτήματος ένταξης» στο ΝΑΤΟ. Σε κάθε περίπτωση, «αυτό που έχει νόημα» είναι «να γίνεται ό,τι μπορούμε» σε επίπεδο τεχνολογικό και εξοπλιστικό ώστε «να είμαστε έτοιμοι (...) όταν οι συνθήκες το επιτρέψουν». Την ίδια ώρα στον κυπριακό Τύπο γράφονται απόψεις όπως ότι «το θέμα των βάσεων μπορεί να μετατραπεί από ιστορικό κατάλοιπο σε αντικείμενο ουσιαστικής διαπραγμάτευσης για το μέλλον της ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο», και διατυπώνονται μάλιστα προτάσεις σε συνάρτηση με τις συνομιλίες για το Κυπριακό: Από «περιορισμό της έκτασης των βάσεων» και «κοινή χρήση των στρατιωτικών εγκαταστάσεων», μέχρι «μετατροπή τους σε πολυεθνικές εγκαταστάσεις» και «ευρωπαϊκές εγκαταστάσεις ασφάλειας ή ανθρωπιστικής υποστήριξης», ακόμα και με «καταβολή οικονομικού ανταλλάγματος».
Ξεχωρίζουν οι συγκρίσεις με τη συμφωνία που έκανε η Βρετανία με τον Αγιο Μαυρίκιο τον περασμένο Μάη για τη νήσο Ντιέγκο Γκαρσία και τη βάση που λειτουργεί εκεί. «Ο Μαυρίκιος, ένα αδύναμο κράτος στη μέση του πουθενά, λαμβάνει ήδη 117 εκατ. ετησίως (...) Τι αποκομίζει η Κυπριακή Δημοκρατία, πλήρες κράτος - μέλος και προεδρεύουσα της ΕΕ (...) Δεν είδαμε άλλο όφελος, εκτός από τη διασπορά ανησυχίας και πανικού στους κατοίκους του Ακρωτηρίου και των γειτονικών κοινοτήτων. Κανένα αντισταθμιστικό όφελος», έγραφε πρόσφατα κυπριακή εφημερίδα μεγάλης κυκλοφορίας. Ο κυνισμός τους δεν έχει πάτο. Πρόκειται για συζήτηση γνώριμη και στη χώρα μας, όπου οι δυνάμεις της συστημικής αντιπολίτευσης - από σοσιαλδημοκρατικές μέχρι ακροδεξιές - καταγγέλλουν την κυβέρνηση όχι επειδή σέρνει τη χώρα βαθιά στους εγκληματικούς σχεδιασμούς του ΝΑΤΟ, μετατρέποντας τον λαό σε θύτη εναντίον άλλων λαών και στόχο αντιποίνων, αλλά επειδή ...δεν παζαρεύει με τους «συμμάχους» της τα κατάλληλα ανταλλάγματα για την αστική τάξη και τα συμφέροντά της.
Η επανέναρξη του διαλόγου για το Κυπριακό «από το σημείο που σταμάτησε το 2017» επαναφέρει μια σειρά σχεδιασμούς για «σχήματα» ασφαλείας στο νησί, σε συνάρτηση με το καθεστώς των βάσεων. Θυμίζουμε ότι σε προηγούμενες φάσεις είχαν συζητηθεί προτάσεις για «Σύμφωνα Φιλίας» Κύπρου - Ελλάδας - Τουρκίας και συνεργασία «σε ένα εύρος θεμάτων, όπως μετανάστευση, απειλές από τρομοκρατία, φυσικές καταστροφές κ.ά.». 'Η για την ένταξη τουρκικών δυνάμεων σε πολυεθνικό σώμα που θα συγκροτηθεί για την «ασφάλεια» της Κύπρου, την ανάμειξη διαφόρων «οργανισμών εκτός Κύπρου» (όπως ο ΟΟΣΑ κ.λπ.) στην υποστήριξη της ασφάλειας του νησιού. Δεν είναι λοιπόν τυχαία ούτε η δήλωση Χριστοδουλίδη ότι η Τουρκία «μπορεί να έχει λόγο στο μέλλον των βρετανικών βάσεων, αφού αναγνωρίσει πρώτα την Κυπριακή Δημοκρατία»... Μία δεκαετία μετά, η αναθέρμανση των παζαριών για το Κυπριακό «δένει» με νέα σενάρια για την «ασφάλεια στην ευρύτερη περιοχή». Στα ίδια τα Συμπεράσματα της πρόσφατης Συνόδου Κορυφής της ΕΕ (20/3) το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο σημειώνει πως «λαμβάνει υπόψη την πρόθεση της Κύπρου να ξεκινήσει συζήτηση» για τις βάσεις, δηλώνοντας έτοιμο «να παράσχει συνδρομή, αν και όπως χρειαστεί».
Στο φόντο του πολέμου που κλιμακώνεται στη Μέση Ανατολή, οι εξελίξεις φέρνουν την Κύπρο πιο κοντά στο επίκεντρο ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών και σχεδίων. Η συζήτηση για το καθεστώς των βρετανικών βάσεων συνδέεται άμεσα με την πορεία ΝΑΤΟποίησης του νησιού και τις διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό, όπου το καθεστώς ασφαλείας αποτελεί κεντρικό ζήτημα. Οι ΗΠΑ προωθούν συστηματικά τη δημιουργία δικών τους στρατιωτικών υποδομών στο νησί και διεκδικούν επίμονα το «ελεύθερο» για τη χρήση των βρετανικών βάσεων. Οσο οι αντιθέσεις μεγαλώνουν στο εσωτερικό της ευρωατλαντικής συμμαχίας, τόσο διαπερνούν και ζητήματα που μέχρι χτες θεωρούνταν αυτονόητα, ή συμφωνίες περασμένων δεκαετιών, που φαίνονταν απρόσβλητες από τον χρόνο. Δεν είναι τυχαίο ότι αστικές δυνάμεις στην Κύπρο χρησιμοποιούν ακόμα και αντιαποικιακά συνθήματα για να στηρίξουν την επαναδιαπραγμάτευση του καθεστώτος των βρετανικών βάσεων. Οχι βέβαια για να ξεκουμπιστούν για πάντα από την Κύπρο, αλλά για να αλλάξει ο (ΝΑΤΟικός) Μανωλιός και να βάλει τα ρούχα του αλλιώς...
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου