- Του Κυριάκου Ιωαννίδη*
Δεν είναι η πρώτη φορά που η αστική τάξη αντιμετωπίζει τη νέα γενιά ως λάφυρο προς κατάκτηση. Η επιδίωξή της είναι σταθερή και αταλάντευτη. Να την κερδίσει με τη στρατηγική της, να ενσωματώσει τις αναζητήσεις της και να προλάβει τη γέννηση ριζοσπαστικών αμφισβητήσεων. Η προσπάθεια αυτή ξεδιπλώνεται σε συνθήκες εμφανούς φθοράς του αστικού πολιτικού συστήματος, συσσωρευμένης λαϊκής δυσαρέσκειας, αλλά και έντονης πολεμικής προετοιμασίας σε διεθνές επίπεδο. Στόχος τους είναι να αποτραπεί η συνάντηση της νέας γενιάς με την ανατρεπτική πολιτική του ΚΚΕ, η οποία μπορεί να μετατρέψει την οργή σε συνειδητή, οργανωμένη πάλη για την ανατροπή του γερασμένου καπιταλιστικού συστήματος. Μιας κοινωνίας που σπαράζεται από τεράστιες αντιφάσεις.
Από τη μία πλευρά, η αλματώδης ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων, η ψηφιοποίηση, η Τεχνητή Νοημοσύνη (AI), τα μεγάλα δεδομένα (Big Data) και η συσσωρευμένη επιστημονική γνώση προσφέρουν αντικειμενικά όλες τις δυνατότητες για την πλήρη ικανοποίηση των σύγχρονων αναγκών της ανθρωπότητας.
Από την άλλη πλευρά, η κυριαρχία των καπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής μετατρέπει αυτά τα επιτεύγματα σε εργαλεία εντατικοποίησης της εκμετάλλευσης, διεύρυνσης της ανασφάλειας και υποβάθμισης της ζωής των νέων ανθρώπων.
Αυτή είναι η μεγάλη εικόνα μέσα στην οποία αναπτύσσεται και η νέα γενιά, η λεγόμενη Γενιά Ζ1 (γεννημένοι το 1997 - 2012), η οποία σύμφωνα με ορισμένες αναλύσεις θα παίξει ρόλο στη διαμόρφωση του εκλογικού τοπίου. Δεν είναι όμως επίσης και πρωτόγνωρο η αστική τάξη να επιχειρεί να ομαδοποιήσει, να ταξινομήσει τις διάφορες γενιές (millennials, Γενιά Χ, κ.τ.λ.). Ετσι ορισμένα κοινά χαρακτηριστικά των νέων ηλικιών ανάγονται στο κύριο. Επιχειρείται να υποκατασταθεί η συζήτηση για τις κοινωνικές τάξεις, τις κοινωνικές σχέσεις (με καθοριστικές τις σχέσεις παραγωγής) με μια περιγραφή τάσεων στη συμπεριφορά που όμως κι αυτές εκφράζουν τους ιδιαίτερους δρόμους που ο καπιταλισμός κάθε περιόδου διαμορφώνει συνειδήσεις, στάσεις, τρόπο ζωής.
Τελικά, στη συζήτηση για κάθε γενιά, αυτό που χρειάζεται να εντοπίσουμε ως το θεμελιακό είναι ότι ο άνθρωπος που εργάζεται εντάσσεται στην κοινωνική - εργασιακή διαδικασία μέσα σε συνθήκες και σχέσεις που δεν επιλέγει ελεύθερα, αλλά εντάσσεται σε αυτές, του επιβάλλονται αντικειμενικά.
Γύρω από τα χαρακτηριστικά της σύγχρονης νέας γενιάς
Στα ντοκουμέντα μας έχουμε προσδιορίσει με σαφήνεια τι είναι η νεολαία και τη θέση της στην καπιταλιστική κοινωνία.2
Η νεολαία δεν συνιστά ιδιαίτερη τάξη ή στρώμα. Είναι αναπόσπαστο στοιχείο της κοινωνικοταξικής διάρθρωσης. Οι δυνατότητες των νέων προκαθορίζονται κυρίως από την τάξη που τους γέννησε, από την εξέλιξη της ταξικής διάρθρωσης και από την ανάπτυξη της ταξικής πάλης στο κοινωνικό σύστημα. Με βάση την ταξική διάρθρωση της ελληνικής καπιταλιστικής κοινωνίας, το μεγαλύτερο μέρος της νεολαίας προέρχεται, ανήκει ή προσεγγίζει την εργατική τάξη.
Αυτή η διαπίστωση, ωστόσο, δεν πρέπει να μας οδηγήσει στην παραγνώριση κοινών χαρακτηριστικών που απορρέουν από το νεαρό της ηλικίας. Τα κοινά αυτά ηλικιακά χαρακτηριστικά είναι η μεταβατικότητα και η κινητικότητα όσον αφορά τους προσανατολισμούς, η αστάθεια και η ρευστότητα, καθώς και ορισμένα ιδιαίτερα γνωρίσματα στην ψυχολογία, στις αναζητήσεις και στον τρόπο ζωής. Ταυτόχρονα, πρέπει να υπολογίζουμε ότι η νεολαία δέχεται μια ενορχηστρωμένη, ειδική επίθεση από την αστική ιδεολογία, τον ρεφορμισμό και τον οπορτουνισμό. Αυτή η επίθεση εκδηλώνεται με την έξαρση του αντικομμουνισμού, τη διαστρέβλωση του σοσιαλισμού, την καλλιέργεια της ξενοφοβίας, του ρατσισμού και της ιμπεριαλιστικής πολιτικής για τη διανομή των αγορών.
Ειδικό βάρος σε αυτήν την προσπάθεια έχει η επίδραση του υποκειμενικού ιδεαλισμού, του ατομικού προσδιορισμού, κ.ά. Η «πολιτική των ταυτοτήτων» όπως ονομάζεται δεν αφορά απλά και κυρίως τις διαπροσωπικές σχέσεις ή τα ζητήματα σεξουαλικού προσανατολισμού. Εχει στον πυρήνα της την επιδίωξη διάχυσης του ατόμου και των αντικειμενικών κοινωνικών προσδιορισμών του σε έναν ωκεανό μικροεπιλογών, που επί της ουσίας όμως το καθιστούν ακόμα πιο δεσμευμένο και χειραγωγούμενο από τα μεγάλα ζητούμενα των καπιταλιστών. Ετσι η επίκληση των «δικαιωμάτων» και της ατομικής «ελευθερίας» γίνεται με όρους ενεργητικής αποδοχής της καπιταλιστικής βαρβαρότητας, όπου το αστικό ιδεολόγημα «δεν μπορεί να γίνει αλλιώς», δηλαδή η αποδοχή του καπιταλισμού ως μονόδρομου, μετουσιώνεται στο «έτσι πρέπει να γίνει γιατί αυτό εξυπηρετεί την ατομική ελευθερία» στη «σύγχρονη κοινωνία των πολιτών».
Πηγές της νεανικής ανασφάλειας...
Η αντίφαση ανάμεσα στις δυνατότητες της εποχής και την πραγματικότητα που βιώνουν οι νέοι αποτυπώνεται ανάγλυφα σε μια σειρά από κρίσιμα κοινωνικά φαινόμενα.
- Στην εποχή μας, αυξάνεται ολοένα και περισσότερο η συμμετοχή των νέων σε ανώτερες βαθμίδες εκπαίδευσης σε σχέση με το παρελθόν.3
Ωστόσο, η καπιταλιστική οικονομία αδυνατεί και αρνείται να απορροφήσει αυτό το επιστημονικό δυναμικό με όρους που να ανταποκρίνονται στις σπουδές του.
Η Ελλάδα καταγράφει σταθερά ένα από τα υψηλότερα ποσοστά υπερεκπαίδευσης (overeducation) στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Σύμφωνα με τα στοιχεία περίπου ένας στους τρεις πτυχιούχους στην Ελλάδα (και 1 στους 4 στην ΕΕ) εργάζεται σε θέσεις χαμηλότερης εξειδίκευσης ή σε αντικείμενο άσχετο με το πτυχίο του, συγκροτώντας ένα νέο στρώμα «μορφωμένης επισφάλειας». Το πρόβλημα αυτό δεν αφορά κακές επαγγελματικές επιλογές, ούτε έλλειψη επαγγελματικού προσανατολισμού στο σχολείο. Είναι δομικό πρόβλημα της ίδιας της οικονομίας, η οποία δεν οργανώνεται με βάση τις κοινωνικές ανάγκες, αλλά με μοναδικό κριτήριο την κερδοφορία του κεφαλαίου.
Εχει μάλιστα ιδιαίτερο ενδιαφέρον το εξής: Ενώ μπορεί να γίνει και πολλές φορές γίνεται πρόβλεψη αναγκών, τελικά αυτή η δυνατότητα δεν οδηγεί στην αντιμετώπιση της ανεργίας ή του λεγόμενου χάσματος δεξιοτήτων. Το κίνητρο της κερδοφορίας δεν μπορεί να αντιμετωπίσει υπέρ των εργαζομένων την ένταξη στις σαφώς γρήγορες μεταβολές στην παραγωγική διαδικασία.
Τα στοιχεία σχετικά με την ανεργία των νέων πτυχιούχων σε όλη την ΕΕ μιλούν από μόνα τους. Σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, το 2022, τα ποσοστά της ανεργίας των αποφοίτων πανεπιστημιακής εκπαίδευσης ηλικίας 25 - 34 ετών στην Ελλάδα φτάνουν στο 21%, στην Ισπανία στο 20%, στην Ιταλία στο 30%, στη Γαλλία στο 14%. Και αυτά τα στοιχεία αφορούν και στις χώρες του περίφημου σκανδιναβικού μοντέλου, με τη Δανία να καταγράφει ποσοστό που φτάνει στο 15%, στη Σουηδία στο 14% και στη Φινλανδία στο 15%. Το φαινόμενο της ακραίας απαξίωσης της επιστημονικής δύναμης, η ανεργία στις ηλικίες 25 - 34 ετών, ως μέσος όρος των χωρών της ΕΕ, φτάνει στο 15%! Ακόμα και 5 χρόνια μετά την απόκτηση του μεταπτυχιακού ή του διδακτορικού, το ποσοστό της ανεργίας στην ΕΕ φτάνει κατά μέσο όρο στο 11%, με το σχετικό ποσοστό στην Ελλάδα να κινείται στο 19%.
...και άλλες σύγχρονες αντιφάσεις
Τελικά, πίσω από τις διακηρύξεις και τα ντοκουμέντα της ΕΕ βρίσκεται το πραγματικά τεράστιο χάσμα ανάμεσα στους πολλούς που παράγουν τον πλούτο (υλικό, πνευματικό, «ψηφιακό») και σε κάποιους λίγους που τους τον κλέβουν. Αυτό το εγγενές χάσμα του συστήματος είναι που αναπαράγει και διευρύνει η στρατηγική της ΕΕ και στην - τριτοβάθμια - Εκπαίδευση. Ωστόσο, η γνήσια αγωνία τους για το «χάσμα δεξιοτήτων» επιβεβαιώνει και κάτι άλλο: χωρίς τους κατάλληλους εργαζόμενους, οι «μηχανές» τους είναι άχρηστες!
- Οι πανελλαδικές εξετάσεις για την είσοδο στα πανεπιστήμια, μόνιμο άγχος της λαϊκής οικογένειας, με αφορμή και το τραγικό γεγονός της αυτοκτονίας των δύο μαθητριών, μπήκαν στο στόχαστρο. Μπήκαν στο στόχαστρο για να κρυφτεί το κύριο: Το σχολείο, η κοινωνία. Να αποσιωπηθεί ότι όλο το εκπαιδευτικό σύστημα στον καπιταλισμό λειτουργεί ως μηχανισμός που αναπαράγει τις κοινωνικές αντιθέσεις, συντελεί στο άγχος, μετατρέποντας την εκπαιδευτική πορεία σε ατομικό ανταγωνισμό με υψηλό κοινωνικό κόστος. Σύμφωνα με την έκθεση του ΙΟΒΕ («Οι πολλαπλές πτυχές της ανισότητας στην Ελλάδα»), οι κοινωνικοοικονομικές ανισότητες μετατρέπονται άμεσα σε εκπαιδευτικές. Περίπου το 70% των νέων με γονείς πανεπιστημιακής εκπαίδευσης φτάνουν στην ανώτατη σχολή, έναντι μόλις 26% των νέων από οικογένειες χαμηλότερου μορφωτικού επιπέδου. Παράλληλα, οι ταξικοί φραγμοί πετούν χιλιάδες παιδιά λαϊκών οικογενειών εκτός πανεπιστημίων, οδηγώντας σε ανησυχητική αύξηση των ανήλικων παιδιών που αναγκάζονται να εργαστούν τα τελευταία χρόνια για την επιβίωση, με τα στοιχεία να αποκαλύπτουν ότι η φανερή - νόμιμη εργασία εφήβων 16-17 ετών αυξήθηκε κατά 94% το 2022.
- Σε αυτές τις συνθήκες, δεν είναι να απορεί κανείς για τη ανάπτυξη των εξαρτητικών συμπεριφορών. Οι νέοι, ενώ είναι ικανοί για τεράστια επιτεύγματα, έχουν δυναμικό δημιουργικότητας που δεν μπορεί να πραγματωθεί. Αυτό το δυναμικό που καταπιέζεται τελικά «γυρνάει προς τα μέσα» και τελικά αναζητά την ικανοποίηση της ανάγκης του σε υποκατάστατα. Η πρόσφατη ημερίδα του ΚΣ της ΚΝΕ ανέδειξε ολόπλευρα το έδαφος της εξάρτησης σε σχέση με τις συνθήκες ζωής της νέας γενιάς στον καπιταλισμό. Εδώ αξίζει να θέσουμε μια πλευρά μόνο που δείχνει και την υποκρισία της αστικής τάξης. Την έκρηξη της εξάρτησης από τον τζόγο και το online στοίχημα σε όλο και μικρότερες ηλικίες. Την ίδια στιγμή, το ρίσκο, ως στοιχείο της επιχειρηματικότητας διδάσκεται πλέον συστηματικά στα σχολεία ως βασική «δεξιότητα ζωής» της ΕΕ, καλλιεργώντας την αυταπάτη ότι η διέξοδος από τη φτώχεια είναι ζήτημα σωστού πονταρίσματος.
Τι προβληματίζει τη νεολαία τελικά;
Ολη αυτή η πιεστική πραγματικότητα αποτυπώνεται ανάγλυφα στις διαθέσεις και τις ανησυχίες της ίδιας της νεολαίας. Τα στοιχεία πολιτικής έρευνας στην Αττική (Ιούνης 2026) αποδεικνύουν ότι τα μεγάλα κοινωνικά ζητήματα είναι εκείνα που επιδρούν καταλυτικά στη διαμόρφωση της πολιτικής στάσης των νέων.
Ορισμένα στοιχεία:
Στο ερώτημα «Ποια από τα παρακάτω θέματα είναι για εσάς πιο σημαντικά;», η διαφοροποίηση των μαθητών και φοιτητών σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό είναι αποκαλυπτική και δείχνει την ιεράρχηση των προβλημάτων από την πλευρά της νέας γενιάς, η οποία διαφοροποιείται έντονα από τις γενικές τάσεις του πληθυσμού.
Το πρόβλημα της Υγείας θεωρείται το πιο σημαντικό από το 45,8% των ερωτηθέντων του γενικού δείγματος ενώ στους μαθητές και τους φοιτητές το ποσοστό αυτό εκτινάσσεται στο 65%. Φαίνεται ότι αυτό που προβληματίζει τους νέους είναι κυρίως τα ζητήματα ψυχικής υγείας. Η κατάθλιψη, οι κρίσεις πανικού και το διαρκές αίσθημα αδιεξόδου δεν είναι ατομικά ζητήματα, αλλά τα άμεσα αποτελέσματα της τρομερής πίεσης για επιτυχία, του εξαντλητικού σχολικού ανταγωνισμού και της παντελούς έλλειψης ελεύθερου χρόνου, κυρίως της αίσθησης αδιεξόδου.
Παράλληλα, η Παιδεία αναδεικνύεται σε μείζον ζήτημα για τη νεολαία, συγκεντρώνοντας το 57,8% των απαντήσεων των μαθητών και φοιτητών, την ίδια στιγμή που στον γενικό πληθυσμό το ποσοστό αυτό περιορίζεται στο 28,4%. Είναι απόλυτα λογικό, καθώς οι νέοι ζουν καθημερινά τις συνέπειες της κυβερνητικής πολιτικής: Ενα σχολείο ανιαρό, στείρο, εξεταστικό κέντρο, και ένα πανεπιστήμιο - επιχείρηση που υποβαθμίζει την αξία των πτυχίων.
Ειδικά για την οικονομία
Το πρόβλημα της Ανάπτυξης της Οικονομίας ιεραρχείται ως εξαιρετικά σημαντικό από το 46,6% της μαθητικής και φοιτητικής νεολαίας, σε σχέση με το 28,9% που καταγράφεται στο σύνολο του δείγματος. Οι νέοι προβληματίζονται για τους όρους της εργασίας τους, για το αν βρουν δουλειά στο αντικείμενο που σπουδάζουν, αν τελικά θα βρουν δουλειά! Είναι φανερό ότι εδώ εκφράζεται και η επίδραση της κυρίαρχης αντίληψης ότι η οικονομική ανάπτυξη γενικά είναι δρόμος για την εργασιακή αποκατάσταση. Αρα το ζήτημα «ανάπτυξη για ποιον», σε συνθήκες μάλιστα που η συζήτηση για την επίδραση της Τεχνητής Νοημοσύνης - και όχι μόνο - στα επαγγέλματα, συντελεί παραπέρα στον προβληματισμό των νέων.
Η καπιταλιστική ανάπτυξη δεν σημαίνει και βελτίωση της ζωής των νέων. Την περίοδο 2021 - 2024, η ελληνική οικονομία κατέγραψε από τους υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης στην ΕΕ, ενώ οι τέσσερις συστημικές τράπεζες εμφάνισαν σωρευτικά καθαρά κέρδη άνω των 11 δισ. ευρώ. Ταυτόχρονα, οι τιμές των κατοικιών αυξήθηκαν πάνω από 70% σε σχέση με το 2017, τα ενοίκια εκτοξεύθηκαν, απορροφώντας μεγάλο μέρος του εισοδήματος των νέων εργαζομένων.
Τέλος, η απαίτηση για τη διαλεύκανση της υπόθεσης του εγκλήματος των Τεμπών, ενώ στο σύνολο του πληθυσμού το θέμα αυτό επιλέγεται από το 12,4%, στους μαθητές και τους φοιτητές το ποσοστό σχεδόν τριπλασιάζεται, φτάνοντας το 35,3%. Αναδεικνύεται λοιπόν ότι τα Τέμπη αποτελούν ένα «συλλογικό ταξικό τραύμα», γιατί είναι τα παιδιά της εργατικής - λαϊκής οικογένειας που χάθηκαν, είναι αυτά που μετακινούνται με τα άθλια Μέσα Μαζικής Μεταφοράς. Είναι η εργατική τάξη που θυσιάζεται καθημερινά στις διάφορες «Βιολάντες». Και η δικαίωση του μεγάλου αγώνα για τα Τέμπη δεν είναι μόνο να καταδικαστούν πολιτικά και ποινικά όλοι οι υπεύθυνοι αλλά και κυρίως να μη θρηνήσουμε άλλους νεκρούς. Αρα να τελειώνουμε με τον εγκληματικό χαρακτήρα ενός συστήματος που βάζει το κόστος - όφελος πάνω από την ανθρώπινη ζωή.
Ολα τα παραπάνω προβλήματα μπορούν να αποτελέσουν το έδαφος για να συζητήσουμε με τη νέα γενιά, να οδηγήσουμε το νήμα της σκέψης της πατώντας και στην πείρα της. Αναδεικνύοντας, ακόμα, το «παράλογο» του καπιταλισμού, οι νέοι να ζουν ακόμα στο παιδικό τους δωμάτιο ενώ σπίτια υπάρχουν αλλά είναι εμπορεύματα και μάλιστα ακριβά. Συζητώντας για το «ανήθικο» αλλά σύμφυτο στον καπιταλισμό γεγονός που κατοχυρώνεται και στο Σύνταγμα, να απαλλάσσονται οι εφοπλιστές από φόρους και η εργατική - λαϊκή οικογένεια να μετρά κάθε λίγο και λιγάκι τι θα κόψει για να τα βγάλει πέρα, στο οποίο συμφωνούν όλοι, ΝΔ - Τσίπρας - ΠΑΣΟΚ - Καρυστιανού κ.ά.
Δεν ζούμε γενικά και αόριστα σε μια εποχή ακατάλληλη για τη νεολαία
Είναι ο ίδιος ο καπιταλισμός που είναι ακατάλληλος για τη νεολαία.
Και γι' αυτό είναι μια εποχή κατάλληλη για να συναντηθεί ακόμα πιο αποφασιστικά η επαναστατική πρόταση του ΚΚΕ με τον νεανικό ριζοσπαστισμό και ανησυχία.
Στην ίδια πολιτική έρευνα, αποτυπώνονται στοιχεία που φανερώνουν σοβαρές δυνατότητες.
Αποτελεί οπωσδήποτε σημαντικό εύρημα ότι το 61,7% των μαθητών - φοιτητών πιστεύουν ότι «το σημερινό σύστημα και κράτος χρειάζονται ριζικές ανατροπές». Χωρίς να θεωρούμε ότι αυτό το ποσοστό εκφράζει από μόνο του ριζοσπαστική συνείδηση, αποτελεί μια κρίσιμη βάση για να απευθύνουμε τη δική μας πρόταση για το τι σημαίνει σύγκρουση με το σύστημα, τι είναι πραγματικά σύστημα.
Ακόμα, παραπέρα:
Ενώ στο σύνολο του δείγματος το 63,7% προτάσσει την ανάδειξη μιας «ισχυρής κυβέρνησης» και μόνο το 28,3% μια «ισχυρή αντιπολίτευση», στους μαθητές και φοιτητές η εικόνα ανατρέπεται: Το ποσοστό για την ισχυρή κυβέρνηση πέφτει στο 44,7%, ενώ η ανάγκη για μια πραγματικά ισχυρή αντιπολίτευση ανεβαίνει στο 36,1%.
Το 26,3% των μαθητών και φοιτητών αναγνωρίζει ότι το ΚΚΕ διαθέτει μια πραγματική εναλλακτική πρόταση απέναντι στο υπάρχον καπιταλιστικό σύστημα. Ενώ πάνω από ένας στους δυο (54,9%) δηλώνει ξεκάθαρα πως αν δεν υπήρχε το ΚΚΕ, οι εργαζόμενοι θα βρίσκονταν σε πολύ χειρότερη θέση.
Αυτά τα δεδομένα δείχνουν ότι υπάρχει ένα ευρύ, γόνιμο έδαφος για να βαθύνει η πολιτική επίδραση του Κόμματος.
Πραγματικά καινοτόμα η εξουσία για την οποία παλεύει το ΚΚΕ
Το ΚΚΕ έχει σχέδιο και τη μοναδική εναλλακτική πρόταση εξουσίας που είναι ρεαλιστική γιατί βασίζεται στην τεράστια ανάπτυξη του κοινωνικού πλούτου που παράγουν οι πολλοί αλλά καρπώνονται οι λίγοι. Η πρόταση διεξόδου του ΚΚΕ δεν έρχεται να διαχειριστεί αυτό το σύστημα.
«Η κυβέρνηση της ΝΔ και όλα τα άλλα κόμματα ισχυρίζονται ότι αυτοί οι δύο κόσμοι μπορούν να συνυπάρχουν αρμονικά, αν υπάρχει μια σταθερή κυβέρνηση ή μια καλύτερη και πιο έντιμη διαχείριση. Δεν υπάρχει έντιμη διαχείριση της ανεντιμότητας, ούτε δίκαιη διαχείριση της αδικίας. Αυτό δεν έγινε ποτέ και πουθενά. Πολύ περισσότερο δεν μπορεί να γίνει τώρα».4
Γι' αυτό το πραγματικό ερώτημα προς τη νέα γενιά δεν είναι ποιος θα διαχειριστεί καλύτερα μια πραγματικότητα που γεννά αδικίες και ανισότητες. Η νέα γενιά έχει κάθε λόγο να μη συμβιβαστεί με τη λογική του «τίποτα δεν αλλάζει». Γιατί κάθε μεγάλη κοινωνική κατάκτηση που σήμερα θεωρούμε αυτονόητη - το οκτάωρο, η Κοινωνική Ασφάλιση, η δωρεάν εκπαίδευση, τα εργασιακά δικαιώματα - δεν χαρίστηκε από κάποια «καλή διαχείριση». Κατακτήθηκε μέσα από τη συλλογική οργάνωση, τη διεκδίκηση και τη σύγκρουση με ισχυρά συμφέροντα.
Το πραγματικό δίλημμα, λοιπόν, δεν είναι ποιος θα διαχειριστεί καλύτερα την ίδια πολιτική, όταν μάλιστα μετρά κάθε πρόταση που κάνει με κριτήριο το κόστος, θεωρώντας όμως ως δεδομένο το πλαίσιο που διαμορφώνουν οι ανάγκες του κεφαλαίου. Οχι. Δεν θα κάνουν τη νεολαία να «επιλέγει» τους όρους της σφαγής της!
Το ΚΚΕ λέει καθαρά ότι το δίλημμα είναι αν η νέα γενιά θα αποδεχθεί ως φυσιολογικό να ζει χειρότερα από τις δυνατότητες που προσφέρουν η επιστήμη, η τεχνολογία και ο πλούτος που παράγει η ίδια η κοινωνία ή αν θα διεκδικήσει ένα διαφορετικό μέλλον.
Η νέα γενιά γνωρίζει πολύ καλά τα ακόμα πιο δύσκολα που έρχονται. Ζητούμενο είναι απέναντι στην υποταγή στην σημερινή κατάσταση , να διαλέξει το δρόμο της σύγκρουσης και της ανατροπής.
Η νεολαία μπορεί να εμπνευστεί από το οραματικό στοιχείο που απορρέει από την ίδια την ταυτότητα και την ιστορία του ΚΚΕ, κυρίως από το ότι παλεύει διαχρονικά για μια διαφορετική οργάνωση της κοινωνίας γιατί παλεύει για τον σοσιαλισμό-κομμουνισμό. Και αυτός ο αγώνας είναι ο αγώνας της ασυμβίβαστης στάσης, της σύγκρουσης με το σύστημα σε κάθε εκδοχή του. Αυτό φωτίζει ηρωική στάση των 200 εκτελεσμένων κομμουνιστών στην Καισαριανή...
Γι' αυτό,κρίσιμο σήμερα να δυναμώσει το ρεύμα αμφισβήτησης της κυρίαρχης πολιτικής και με την ψήφο στο ΚΚΕ ενάντια σε κάθε παγίδα αστικής κυβερνητικής εναλλαγής, για να πάρει πιο ορμητικό, πιο αποφασιστικό χαρακτήρα η ρήξη με το σύστημα της εκμετάλλευσης και των πολέμων.
Η αγωνιστική στάση των κομμουνιστών στέκεται στον αντίποδα της σημερινής κατάπτωσης. Ερχεται σε πλήρη ρήξη με την «κλοτσοπατινάδα» του αστικού πολιτικού προσωπικού, που το μόνο που κάνει είναι να ψάχνει μια θέση στον ήλιο της κυβερνητικής εξουσίας, για να υπηρετήσει - με το αζημίωτο - τα συμφέροντα των μεγάλων αφεντικών.
Το ΚΚΕ αγωνίζεται για μια ολοκληρωμένη πρόταση διεξόδου, διότι διαθέτει επιστημονικά επεξεργασμένο Πρόγραμμα. Παλεύει το Πρόγραμμα του να γίνει υπόθεση του αγώνα της εργατικής τάξης, του λαού και της νεολαίας. Ο δρόμος για την κατάργηση των αδιεξόδων περνά μέσα από την κοινωνία που σχεδιάζει επιστημονικά και κεντρικά σε πανεθνικό επίπεδο, επειδή έχει καταργήσει την εκμετάλλευση και την αναρχία της καπιταλιστικής παραγωγής. Οταν τα συγκεντρωμένα μέσα παραγωγής γίνουν κοινωνική ιδιοκτησία, αξιοποιώντας τα σύγχρονα τεχνολογικά μέσα στην υπηρεσία του εργαζόμενου ανθρώπου, απελευθερώνοντας παραγωγικές δυνάμεις από τα καπιταλιστικά δεσμά, εξασφαλίζοντας σε κάθε νέο δημιουργική εργασία, ελεύθερο χρόνο και ολόπλευρη ανάπτυξη της προσωπικότητάς του.
Και γι' αυτό σήμερα μπορεί να δώσει διέξοδο στους αγώνες και στους προβληματισμούς των νέων. Να δώσει πνοή αντοχής και αισιοδοξία απέναντι σε μια πραγματικότητα που δημιουργεί ασφυξία αλλά δεν είναι ανίκητη και ήδη σήμερα φαίνονται οι ρωγμές της. Και έτσι, προσφέρει σταθερότητα, αντοχή στις δυσκολίες μετατρέποντας τη σπίθα της νεανικής αμφισβήτησης σε φλόγα σύγκρουσης για μια κοινωνία αντάξια των αναγκών, των ονείρων και των δυνατοτήτων της.
ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ:
1. Πιο αναλυτικά για το θέμα βλ. «Gen Z»: Βολικές «ταυτότητες» και περίεργες συμπτώσεις, «Οδηγητής» Απριλίου 2026.
2. Απόφαση της Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης του ΚΚΕ: Για τη δουλειά του Κόμματος στη νεολαία (Δεκέμβρης 2013). http://www.kke.gr/article/Apofasi-tis-Panelladikis-Syndiaskepsis-toy-KKE-Gia-tin-doyleia-toy-Kommatos-sti-neolaia-Dekembris-2013/
3. Τμήμα Παιδείας και Ερευνας της ΚΕ του ΚΚΕ: Για το πανεπιστήμιο των σύγχρονων αναγκών και δυνατοτήτων της εποχής μας, σελ. 19-22.
4. Απόφαση της ΚΕ του ΚΚΕ «Οι πολιτικές εξελίξεις και η πορεία αναμόρφωσης του αστικού πολιτικού συστήματος, η δράση του Κόμματος μπροστά στην επικείμενη εκλογική μάχη», «Ριζοσπάστης», Ιούνης 2026.
*Ο Κ. Ιωαννίδης είναι μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ και υπεύθυνος του Τμήματος Παιδείας και Ερευνας της ΚΕ
- Αναδημοσίευση από τον «Ριζοσπάστη του Σαββατοκύριακου»
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου